Vụ thảm án tại Bình Phước dưới góc nhìn nhân quả
Vụ thảm án tại Bình Phước dưới góc nhìn nhân quả
19 Tháng Mười Hai, 2015
Làm thế nào để dạy con cách sống không ích kỷ
Làm thế nào để dạy con cách sống không ích kỷ
20 Tháng Mười Hai, 2015

Khái lược về sự khác biệt giữa đạo Phật xưa và nay

Khái lược về sự khác biệt giữa đạo Phật xưa và nay

Khái lược về sự khác biệt giữa đạo Phật xưa và nay

Đ ây là một chủ đề lớn, nhưng với khuôn khổ là một bài nhận định, người viết chỉ lược nêu một vài khía cạnh nổi bật mà mọi người dễ dàng nhìn nhận và nắm bắt.

Nói đến chữ ĐẠO, người nghe dễ hiểu lầm là một tôn giáo. Đạo Phật tạm gọi là tôn giáo, vì Phật giáo ngày nay đều có thừa điều kiện của một tôn giáo:

Giáo chủ

Kinh điển

Giáo lý

Nghi lễ

Giáo luật

Tổ chức hành chánh

Và hơn thế nữa đạo Phật có những tính chất siêu việt mà không một tôn giáo nào có được, vượt ngoài lề lối của giáo điều.

Một khi đã hình thành một Giáo Hội theo tổ chức hành chánh thì biết bao nhiêu phức tạp khác phải xuất hiện như: hiến chương, nội quy, ban ngành… và còn nhiều cái lỉnh kỉnh kèm theo…

Những mặt nổi bật

Lợi thế về một tổ chức của Đạo Phật ngày nay qua công cuộc hoằng pháp bằng nhiều phương tiện như Youtube, băng đĩa, phim ảnh, sân khấu nghệ thuật, in ấn, thuyết giảng công cộng. Các tổ chức làm từ thiện qua nhiều hình thức trong xã hội, lập nhà dưỡng lão, viện mồ côi, dạy nghề, cơ sở vật chất đầy đủ cho những khóa tu; dạy dỗ cho Thanh Thiếu Niên, chăm sóc bệnh nhân Hiv/Aids, phong cùi, xây nhà tình thương, đóng giếng, làm cầu, mở trường học vùng sâu vùng xa, hỗ trợ bệnh nhân nghèo, cấp phát học bổng…

Khái lược về sự khác biệt giữa đạo Phật xưa và nay 1

Khái lược về sự khác biệt giữa đạo Phật xưa và nay

Đó là đặc tính Đạo Phật ngày nay để tương thích với xã hội và trình độ quần chúng cũng như tu sĩ. Song song những ưu điểm góp phần “TỐT ĐỜI ĐẸP ĐẠO” đó, Đạo Phật cũng không tránh khỏi một số hiện tượng tiêu cực do một vài cá nhân thiếu nội quán, yếu tu tập, hoặc mảnh đất phì nhiêu của Đạo Phật bị kẻ xấu lạm dụng cho lợi ích cá nhân gây hoang mang quần chúng, gây tác hại không nhỏ cho danh tiếng của Phật giáo, nghiêm trọng nhất là nạn sư giả.

Những điều còn hạn chế

Về nội tình Phật giáo, một số trường phái, vì “quá nhập thế” làm cho quần chúng hiểu đạo và có tu tập, nghi ngờ rằng đó có phải là đạo Phật chăng – ví dụ nghi lễ, ứng phú đạo tràng, đốt vàng mã …Trong ma chay hát cả tuồng “tiết Nhân sanh-Tiết nhân Quý”, và định giá mỗi Ngọ do thầy đám quy định, hoặc hợp đồng “thương vụ” bao trọn gói.

Hình thức phát triển Đạo Phật của Bắc truyền rất phong phú, dễ đi vào lòng người và đáp ứng mọi nhu cầu của xã hội từ triết học, khoa học, đạo đức, văn hóa, tâm linh, tín ngưỡng… cũng vì đa dạng quá trong tính cách nhập thế nên không tránh khỏi những ách tắc tiêu cực gây nhiều tai tiếng.

Ngược lại Đạo Phật Nguyên Thủy, tuy giữ được một số giềng mối sơ khai có tính cách chấp thủ, nhưng dẫu sao nét trong sáng còn có bản chất của một đạo Phật. Chính vì thế mà Phật giáo Nguyên Thủy khó phát triển hơn Bắc truyền. Ngày nay, Phật giáo Nguyên Thủy chỉ vỏn vẹn  trong vài nước như Myanmar, Thái, Campuchea, Lào, Srilanka…
Khái lược về sự khác biệt giữa đạo Phật xưa và nay 2

Khái lược về sự khác biệt giữa đạo Phật xưa và nay

Nguồn gốc Phật giáo không phải là một tôn giáo thời đại. Đức Phật không có mục đích thành lập một Tôn giáo hay một tín ngưỡng tôn giáo. Qua bao gian nan khổ hạnh, đức Phật tìm ra một cội nguồn nguyên thủy của nhân loại mà bấy lâu bị ô nhiễm nhuốm màu đọa lạc. Phật đã vạch ra con đường trở về tự tánh trong sáng của một bản thể, đó là PHẬT TÁNH. Con đường của Phật là con đường “TÂM LINH” chứ không phải nẻo đi “TÔN GIÁO”. Suốt 45 năm hoằng hóa, giáo đoàn của Ngài là một tổ chức không có giáo hội. Chương trình sinh hoạt thường nhật của Phật cũng như Thánh chúng: “THIỀN, KHẤT THỰC, GIÁO HOÁ”, chỉ có bấy nhiêu, không cầu an cầu siêu thì làm gì có nghi lễ tán tụng. Không có cơ sở thờ tự thì làm gì có trụ trì, không có tổ chức hành chánh thì làm gì có “Ban Trị sự”. Chính cuộc sống đơn giản như thế mà chư Tăng trong giáo đoàn phát triển tâm linh rất dễ thành tựu, hầu như 1250 vị bấy giờ đều đạt Thánh quả.

Ngày nay, trụ trì lo tiền điện, nước, thuế má ở các quốc gia tự do, chư Tăng lo học hàm học vị, lo kiếm tiền xây chùa nới rộng cơ sở vật chất để đáp ứng nhu cầu tu học của quần chúng. Khi vật chất và hình tướng phát triển thì nội tâm sẽ bị thu hẹp. Ngày xưa trong giáo đoàn của Phật ngủ nghỉ không quá 6 tiếng, thời gian còn lại là Thiền tập và giáo hóa. Ngày nay một tu sĩ được mấy giờ tọa thiền, liệu tọa thiền tâm có an định hay phải lo xây tháp, cất chùa, đúc chuông và nghi lễ ma chay!!!

Khái lược về sự khác biệt giữa đạo Phật xưa và nay 3

Khái lược về sự khác biệt giữa đạo Phật xưa và nay

Trong một xã hội càng phát triển thì tu sĩ không tránh khỏi bị chi phối trong cuộc sống. Tuy nhiên vẫn có một số rất ít rút sâu vào am thất tĩnh lặng chuyên tu để giữ giềng mối đạo Phật. Chính những vị này đã giữ lại niềm tin cho quần chúng về một Phật giáo đích thực. Tuy các ngài không giáo hóa trực tiếp nhưng thân giáo đã là điểm tựa cho tín đồ.

Ngày xưa Phật và Thánh chúng chỉ “tam y nhất bát”, không tài sản, không tích lũy, không có nhà bếp, không có tủ sắt, không có phương tiện vật chất dồi dào, không vì thế mà bảo là xã hội bấy giờ chưa phát triển. Xã hội phát triển như hôm nay, một số bậc chân đức cũng không tích lũy, không vướng vào tiện nghi, nếu có sử dụng chỉ xem là phương tiện chứ không xem là tư hữu phải giữ gìn, bảo vệ.

Vấn đề chân tu của những bậc chuyên về tâm linh, không nặng hình thức tôn giáo thì dù ở xã hội nào, hoàn cảnh nào, vật chất cũng không hề vướng bận các ngài.

Ngày nay lấy phương tiện để dễ bề đưa đạo vào đời, cuộc sống xã hội bắt buộc phải thích nghi nên cũng trở ngại không ích cho việc nội quán chơn tâm một cách rốt ráo (cứu cánh). Thật ra mà nói, đã là chân tu thì ở xã hội nào vẫn là chân tu, không bị lôi kéo bởi lợi dưỡng, danh thơm tiếng tốt.

Do vậy, Đạo Phật ngày nay đã bị phần nào biến chất cách xa con đường giải thoát tâm linh của Đức Phật đã vạch ra gần 3.000 năm trước. nhưng đứng trước những thách thức về một nguy cơ tụt hậu so với thời đại tự do tôn giáo, xâm nhập văn hóa ngoại lai dựa vào công tác truyên thông và tính nhập thế vũ bão, thì đạo Phật cũng phải chuyển mình cho sự sống còn và không tránh khỏi những hệ lụy của nó như một quy luật tất yếu.
Nguồn Blog Phật Giáo
Tác Giả: Minh Mẫn
www.blogphatgiao.com
Minh Mẫn
Minh Mẫn
Tôi là một Phật tử rất thích nghiên cứu tìm hiểu về đạo Phật. Hiện tôi là biên tập viên chính thức tại Blog Phật Giáo.

1 Comment

  1. […] Xem thêm: Khái lược về sự khác biệt giữa đạo Phật xưa và nay […]

Trả lời

Thư điện tử của bạn sẽ không được hiển thị công khai. Các trường bắt buộc được đánh dấu *