Nạo phá thai và những hậu quả tất yếu
Nạo phá thai và những hậu quả tất yếu
27 Tháng Một, 2016
Bát khổ triết lý nhân sinh tích cực của Phật giáo
Bát khổ triết lý nhân sinh tích cực của Phật giáo
1 Tháng Hai, 2016

Hạnh nguyện của pháp tu sám hối

Hạnh nguyện của pháp tu sám hối

S ám hối được hiểu theo nghĩa thông thường là biết lỗi cũ sai lầm nên ăn năn hối hận và hứa sau này không tái phạm tội lỗi như thế nữa. Pháp tu sám hối trong Đạo Phật giúp người Phật tử thấy sai, nhận sai, sửa sai, nguyện không phạm sai nữa và tiêu trừ nghiệp xấu do hành động sai mà có.

Đức Phật đã dạy rằng: “Chúng sanh chìm đắm trong sáu nẻo luân hồi nên hoàn toàn không thể trong sạch, dứt hết tỳ vết tội ác” và “Tội lỗi do tâm của người tạo ra, không ai có quyền thưởng phạt. Kẻ gieo giống xấu thì ăn trái dở, người trồng giống quý thì hưởng quả ngon”.

Thật thế, trong cuộc sống trần tục của nhân loại, chúng ta thấy lòng “tham, sân, si” che khuất tất cả, nó làm tăng trưởng lòng dục vọng; từ ý nghĩ lời nói đến hành động thường hay gây tội lỗi. Đó là ba điều ác về thân “sát sinh, trộm cướp, tà dâm”, bốn điều ác về miệng “nói dối, nói hai lưỡi, nói thêu dệt, nói ác”, và ba điều ác về ý “tham lam, sân giận hận thù, si mê tà kiến”. Những lầm lỗi này tạo thành sức mạnh gọi là “nghiệp lực” đưa chúng ta vào đường khổ não tức phải gánh qủa báo của tội lỗi.

Hạnh nguyện của pháp tu sám hối 1

Hạnh nguyện của pháp tu sám hối

Do vậy, pháp tu sám hối rất cần thiết và có ý nghĩa vô cùng quan trọng giúp cho tâm ta được thanh tịnh và tiêu trừ nghiệp báo. Xưa nay, có một số Phật tử cho là chỉ cần sám hối vào ngày 14 và 29 hàng tháng tại chùa là đủ. Như vậy là chưa hiểu hết ý nghĩa của pháp tu này. Vậy chúng ta cùng tìm hiểu ý nghĩa cũng như cách thức của pháp tu sám hối để thực hành một cách đầy đủ và hiệu quả nhất.

Định nghĩa

Sám chữ Phạn là Samma, là ăn năn lỗi trước;

Hối là chừa phạm lỗi sau.

Sám hối là biết lỗi cũ sai lầm nên ăn năn hối hận và nguyện sau này không tái phạm tội lỗi như thế nữa.

Các pháp Sám hối:

Sám hối có 4 phương thức căn bản là: tác pháp sám hối, thủ tướng sám hối, hồng danh sám hối, vô danh sám hối.

Hạnh nguyện của pháp tu sám hối 2

Hạnh nguyện của pháp tu sám hối

1 Tác Pháp Sám Hối

Là hành động bày tỏ sám hối với người đạo cao đức trọng có thể là một vị hòa thượng hoặc sư cô. Pháp sám hối này thuộc về sự; phải lập giới đàn và thỉnh thanh tịnh Tăng chứng minh, nên gọi là tác pháp. Khi vào giới tràng, mình phải thành thật tỏ bày tội lỗi một cách thành khẩn, chí tâm ăn năn và nguyện về sau không tái phạm nữa. Một lòng thành kính sám hối và hứa hẹn trước để tâm được thanh tịnh, tức là hết tội.

2 Thủ Tướng Sám Hối

Bởi thói thường của con người là “tốt khoe xấu che” nên việc đối diện với một người khác để bộc bạch lỗi lầm và sám hối không phải là điều dễ dàng. Vì vậy, việc quỳ lạy và sám hối trước Đức Phật sẽ tự nhiên, thoải mái và phù hợp hơn với nhiều đối tượng.

Người Phật tử muốn tu pháp này, trước nhất phải xưng tán Phật, kế tiếp mới thành khẩn lạy Phật; thứ ba là sám hối tội căn; tất cả những việc sai lầm của mình, xin Phật từ bi chỉ dạy và nguyện chừa bỏ; thứ tư đến phần phát nguyện làm theo Phật, nghĩ theo Phật, nói theo Phật; và sau cùng là hồi hướng, bao nhiêu công đức mà ta tu được trong đời này xin hồi hướng cho tất cả chúng sanh.
Hạnh nguyện của pháp tu sám hối 3

Hạnh nguyện của pháp tu sám hối

Ở phương thức này, tuy nói rằng tu một pháp sám hối, nhưng thực ra đã tu cả năm pháp: Tán thán, lễ Phật, sám hối, phát nguyện và hồi hướng. Khi thực hành phương thức này, người Phật tử phải luôn hướng về Đức Phật và toàn tâm toàn ý nghĩ về Ngài với lòng từ bi, bao dung vô hạn; với trí tuệ, công năng hơn người Đức Phật sẽ gia hộ giúp ta chuyển hóa nhanh chóng nghiệp lực.

3 Hồng Danh Sám hối

Đó là tụng niệm Hồng Danh của 88 vị Phật thuộc bài kinh sám hối Hồng Danh Bửu Sám vào các ngày 14 và 30 hàng tháng tại chùa. Pháp Hồng Danh Sám Hối này do Ngài Bất Động Pháp Sư đời Tống bên Trung Hoa soạn ra. Ngài lấy 53 danh hiệu Phật trong Kinh “Ngũ Thập Tam Phật” tức là từ đức Phật Phổ Quang cho đến Phật Nhất Thế Pháp Tràng Mãn Vương, và 35 hiệu Phật trong Kinh “Quán Dược Vương, Dược Thượng” với pháp thân đức Phật A Di Đà, sau thêm vào kệ Phổ Hiền Đại Nguyện, tổng cộng là 108 lạy, để ám chỉ trừ 108 phiền não.

Hạnh nguyện của pháp tu sám hối 4

Hạnh nguyện của pháp tu sám hối

Nghi thức sám hối này, nếu ai chí thành kính lễ, thì sẽ diệt trừ những phiền não và tội lỗi đã tạo, trong đời hiện tại cũng như nhiều đời về quá khứ. Đức Phật Tỳ Bà Thi nói: “Nếu chúng sanh nào nghe danh hiệu 53 vị Phật này, thì trăm ngàn ức kiếp không đọa vào ba đường ác”. Đức Phật Thích Ca nói: “Thuở xưa, đời Phật Diệu Quang, ta đi tu nhằm đời mạt pháp, nhờ được nghe danh hiệu 53 vị Phật này, và thành tâm lễ bái, mà tránh khỏi những đau khổ trong đường sanh tử luân hồi nhiều kiếp”. Còn 35 danh hiệu Phật sau, từ đức Phật Thích Ca cho đến đức Phật Bửu Liên Hoa Thiện Trụ Ta La Thọ Vương, thì trong Kinh Bửu Tích nói: “Nếu tất cả chúng sanh, hoặc phạm tội ngũ nghịch hay thập ác, đến muôn kiếp không thể sám hối, chỉ xưng danh hiệu 35 vị Phật này và lễ bái, thì bao nhiêu tội chướng đều tiêu trừ”.

4 Vô Danh Sám Hối

Pháp này thuộc về lý sám hối, rất cao và khó, bậc thượng căn mới có thể thực hành được. Có hai cách sám:

Hạnh nguyện của pháp tu sám hối 5

Hạnh nguyện của pháp tu sám hối

Quán tâm vô sanh:

Nghĩa là quan sát tự tâm mình hiện tiền không sanh. Như trong Kinh Kim Cang nói: “Tâm quá khứ không thể được, tâm hiện tại chẳng có, tâm vị lai cũng không”. Quán trong ba thời gian đều không có tâm, thì vọng niệm không từ đâu mà có, thì các tội lỗi cũng không. Kinh nói: “Tội từ nơi tâm sanh ra mà cũng từ nơi tâm diệt. Nếu tâm này không sanh, thì tội kia cũng chẳng còn, thế mới thật là sám hối”.

Quán pháp vô sanh:

Nghĩa là quan sát thật tướng (chơn tánh) của các pháp không sanh. Chữ “thật tướng”, nghĩa là cái tướng ấy không sanh không diệt, không hư dối; từ xưa đến nay nó vẫn thường như thế, không bị thời gian thay đổi, hay không gian chuyển dời, suốt xưa thấu nay, nên gọi là “thật tướng” (tướng chân thật). Nó cũng có tên là chơn như hay chơn tâm… Khi nhận được thật tướng rồi, thì các giả tướng đều không còn. Lúc bấy giờ những tội lỗi (giả tướng) kia, không còn gá nương vào đâu mà tồn tại. Trong Kinh Quán Phổ Hiền có chép: “Muốn sám hối, phải quán thật tướng của các pháp, thì tội mới hoàn toàn tiêu diệt”.

Các cấp độ Sám hối

Hạnh nguyện của pháp tu sám hối 6

Hạnh nguyện của pháp tu sám hối

Mọi phương thức sám hối đều với mục đích cuối cùng là tiêu trừ, vô hiệu hóa ba nghiệp: thân, khẩu, ý. Nhưng cũng cần hiểu về các cấp độ để lựa chọn cách thức sám hối phù hợp. Ở đây, chúng ta có thể tạm chia sám hối làm 2 cấp độ để dễ dàng cho việc thực hành:

Cấp độ 1: sám hối để tiêu trừ nghiệp ý.

Nếu trong cuộc sống, ta lỡ có ý nghĩ xấu mà chưa thực hiện ra bằng hành động như các ý nghĩ: ăn trộm, hại người, tham lam, ganh tỵ… tạo nên ý nghiệp thì tự tâm ta ăn năn sám hối là nghiệp xấu sẽ từ tâm mà diệt.

Cấp độ 2: sám hối để vô hiệu hóa nghiệp thân, nghiệp khẩu

Nếu là thân nghiệp hoặc khẩu nghiệp, có nghĩa là những hành vi sai lầm đã được thực hiện bằng lời nói, việc làm và người khác biết thì phải thành tâm sám hối bằng một trong các phương thức trên và điều quan trọng hơn cả, đồng thời cũng là ý nghĩa cốt lõi của pháp tu sám hối là bản thân phải thận trọng giữ gìn không để tái phạm sai lầm đó nữa. Đó chính là mục đích tối thượng của pháp tu sám hối.

Lợi ích của pháp tu sám hối

Hạnh nguyện của pháp tu sám hối 7

Hạnh nguyện của pháp tu sám hối

Như đã nói ở trên, trong đời sống chúng ta đã tạo tội rất nhiều và cứ tiếp nối hết đời này sang đời kia như xâu chuỗi dài vô tận. Do vậy, là người học Phật, chúng ta phải biết thành tâm sám hối để bớt nghiệp xấu và tạo phước báo cho đời hiện tại cũng như vị lai. Thực tế có không ít người do thành tâm sám hối mà sanh công đức giúp tai qua nạn khỏi, bệnh tật thuyên giảm, công việc kinh doanh thuận buồm xuôi gió… Trong cuộc sống với nhiều mối quan hệ, chúng ta có thể thành tâm sám hối khi phạm sai lầm đối với tất cả mọi đối tượng cho dù là người thân, bạn bè hay người hoàn toàn xa lạ. Các phương pháp sám hối ở trên, xem ra không phải pháp nào cũng thực hành dễ dàng, nhưng người chí tâm thực hiện sẽ đạt được lợi ích rất lớn sau đây:

1 Thứ nhất,

Sám hối như hành động soi gương mà xem xét, chấn chỉnh lại mình, giúp cho tâm tính ta được trong sạch, góp phần tiêu trừ lỗi lầm đời hiện tại và các đời quá khứ.

2 Thứ hai,

Hành động sám hối luôn đi liền với tính can đảm, thẳng thắn nhận lỗi lầm mà mình đã phạm phải. Vì vậy, sám hối giúp con người rèn luyện, tu dưỡng tính thành thật, hạnh thanh cao của bậc Thánh hiền.

Hạnh nguyện của pháp tu sám hối 8

Hạnh nguyện của pháp tu sám hối

3 Thứ ba,

Pháp tu sám hối là phương tiện vi diệu để con người ngăn chặn kịp thời các tội ác và tạo được công đức vô lượng.

Ví dụ:

Một người nếu lỡ tham lam trong phút chốc mà nảy sinh hành động trộm cắp một vật nào đó, nhưng do hiểu biết pháp tu sám hối đã kịp thời nhận ra việc làm của mình trước đó là xấu nên âm thầm trả lại vật đó về cho chủ của nó thì hành động này đã “khống chế”, vô hiệu hóa hoàn toàn nghiệp xấu do hành động trộm cắp trước đó gây ra.

Trong cuộc sống, nếu trong từng phút giây ta đều biết sám hối, trong từng việc làm ta đều biết phân biệt phải trái, đúng sai thì pháp tu sám hối đã giúp ta ngăn ngừa được tất cả các việc làm xấu, ác và tạo phước báo vô cùng lớn để thẳng tiến đến giải thoát, an vui.
Hạnh nguyện của pháp tu sám hối 9

Hạnh nguyện của pháp tu sám hối

Pháp tu sám hối trong đạo Phật không mang ý nghĩa là nghi thức rửa tội như các tôn giáo khác đã làm, mà nó mang ý nghĩa nhận sai và sửa sai. Hình thức tụng có ý nghĩa giúp cho con người biết được thế nào là việc thiện, thế nào là việc bất thiện; và việc lễ lạy biểu hiện thái độ thành thật, ăn năn sám hối của mình, không phải là sự van xin năn nỉ để được Phật, Bồ tát tha thứ những lỗi lầm của mình. Mỗi Phật tử khi thực hành pháp tu này đều hiểu tự thân mình với việc làm thiện mới có thể chuyển hóa được nghiệp xấu do mình đã gieo theo lý nhân quả của nhà Phật.

Với những lợi ích thiết thực đó, có thể nói, sám hối là pháp tu làm trong sáng tâm linh người Phật tử; là nền tảng thăng hoa cuộc sống đạo đức con người và như là một “quy tắc” để xây dựng cuộc sống gia đình hạnh phúc; đồng thời là cơ sở cho người xuất gia và tại gia vươn tới cuộc sống giác ngộ và giải thoát.

Ngoài sám hối, chúng ta còn cần phải phát hạnh lành như thực hành bố thí, nhẫn nhục, trì giới, Từ – Bi – Hỉ – Xả để tính tốt phát triển và tính xấu không có đất nảy nở được nữa. Nếu kết hợp được vậy thì pháp tu sám hối sẽ đạt hiệu quả cao nhất.
Nguồn Blog Phật Giáo
Tác Giả: Diệu Trang
Diệu Trang
Diệu Trang
Biên tập viên chính thức của Blog Phật Giáo. Chuyên viên văn phòng, thích đọc sách, báo và đi du lịch về các miền quê dân dã. Đặc biệt rất thích Phật giáo.

Trả lời

Thư điện tử của bạn sẽ không được hiển thị công khai. Các trường bắt buộc được đánh dấu *